Πολλοί άνθρωποι αναρωτιούνται αν αυτό που βιώνουν είναι αρκετά σημαντικό ώστε να αναζητήσουν ψυχολογική υποστήριξη. Στην πραγματικότητα, δεν χρειάζεται να υπάρχει κάποια διάγνωση ή να έχει φτάσει κανείς στα όριά του για να απευθυνθεί σε ψυχολόγο.
Η ψυχοθεραπεία μπορεί να είναι χρήσιμη όταν μια δυσκολία επιμένει, προκαλεί σημαντική συναισθηματική επιβάρυνση ή αρχίζει να επηρεάζει την καθημερινότητα και την ποιότητα ζωής. Η American Psychological Association (APA) επισημαίνει ότι οι άνθρωποι αναζητούν ψυχοθεραπεία για πολλούς και διαφορετικούς λόγους: από επίμονο άγχος, θλίψη ή θυμό μέχρι προβλήματα στις σχέσεις, πένθος, δυσκολίες στην εργασία ή την προσαρμογή σε σημαντικές αλλαγές της ζωής.
Δεν χρειάζεται να υπάρχει «κάτι πολύ σοβαρό»
Μία από τις συχνότερες παρανοήσεις γύρω από την ψυχοθεραπεία είναι ότι αφορά μόνο ανθρώπους που αντιμετωπίζουν σοβαρές ψυχικές διαταραχές. Η ψυχοθεραπεία μπορεί ασφαλώς να αποτελεί μέρος της αντιμετώπισης μιας ψυχικής διαταραχής, αλλά ο ρόλος της δεν περιορίζεται σε αυτό. Ένας άνθρωπος μπορεί να ζητήσει βοήθεια επειδή δυσκολεύεται να διαχειριστεί μια αλλαγή στη ζωή του, μια σχέση, ένα διαζύγιο, την απώλεια ενός αγαπημένου προσώπου, μια χρόνια ασθένεια ή μια απαιτητική περίοδο στην εργασία. Μπορεί επίσης να αισθάνεται ότι κάτι δεν πηγαίνει όπως θα ήθελε στη ζωή του, χωρίς να μπορεί απαραίτητα να προσδιορίσει ακριβώς τι συμβαίνει. Επομένως, σημαντικό είναι να εξετάζεται κατά πόσο η δυσκολία επηρεάζει τον τρόπο με τον οποίο το άτομο αισθάνεται, λειτουργεί και ανταποκρίνεται στην καθημερινότητά του.
5 σημάδια ότι ίσως είναι χρήσιμο να μιλήσετε με έναν ψυχολόγο
1. Η θλίψη ή το αίσθημα αβοηθησίας επιμένουν
Όλοι βιώνουμε περιόδους θλίψης, απογοήτευσης ή συναισθηματικής πίεσης. Όταν όμως αυτά τα συναισθήματα είναι έντονα, παρατείνονται στον χρόνο ή δημιουργούν την αίσθηση ότι δεν μπορείτε να τα διαχειριστείτε, η συζήτηση με έναν επαγγελματία ψυχικής υγείας μπορεί να είναι χρήσιμη.
2. Έχετε προσπαθήσει να αντιμετωπίσετε το πρόβλημα, αλλά δεν βελτιώνεται
Πολλές δυσκολίες μπορούν να αντιμετωπιστούν με τους δικούς μας τρόπους ή με τη βοήθεια ανθρώπων που βρίσκονται κοντά μας. Υπάρχουν όμως περιπτώσεις στις οποίες, παρά την προσπάθεια και την υποστήριξη από φίλους ή οικογένεια, το ίδιο πρόβλημα επανέρχεται ή εξακολουθεί να μας επιβαρύνει. Αυτό μπορεί να αποτελεί ένδειξη ότι χρειάζεται ένας διαφορετικός τρόπος κατανόησης και αντιμετώπισης της δυσκολίας.
3. Η καθημερινότητά σας έχει αρχίσει να επηρεάζεται
Ένα σημαντικό κριτήριο είναι το κατά πόσο η δυσκολία αρχίζει να επηρεάζει τη λειτουργικότητά σας. Για παράδειγμα, μπορεί να παρατηρείτε ότι:
- δυσκολεύεστε να συγκεντρωθείτε,
- δεν αποδίδετε όπως παλαιότερα στην εργασία ή στις σπουδές,
- αποφεύγετε δραστηριότητες,
- δυσκολεύεστε να ανταποκριθείτε σε καθημερινές υποχρεώσεις,
- οι σχέσεις σας επηρεάζονται,
- πράγματα που προηγουμένως ήταν εύκολα απαιτούν πλέον πολύ μεγαλύτερη προσπάθεια.
Δεν χρειάζεται να έχει διακοπεί πλήρως η καθημερινή σας λειτουργία για να αναζητήσετε βοήθεια. Η σταδιακή αλλαγή στον τρόπο που λειτουργείτε μπορεί από μόνη της να είναι σημαντική.
4. Η ανησυχία έχει γίνει υπερβολική
Το άγχος αποτελεί φυσιολογικό μέρος της ζωής. Όταν όμως η ανησυχία γίνεται συνεχής, είναι δύσκολο να ελεγχθεί ή συνοδεύεται από την αίσθηση ότι «κάτι κακό θα συμβεί», μπορεί να περιορίζει σημαντικά την καθημερινότητα. Μπορεί, για παράδειγμα, να βρίσκεστε συνεχώς σε εγρήγορση, να αναλύετε επανειλημμένα πιθανές αρνητικές εκβάσεις ή να αρχίζετε να αποφεύγετε καταστάσεις επειδή σας προκαλούν έντονο άγχος. Η ψυχοθεραπεία μπορεί να βοηθήσει στην κατανόηση των παραγόντων που διατηρούν το άγχος και στην ανάπτυξη αποτελεσματικότερων τρόπων διαχείρισής του.
5. Ο τρόπος που προσπαθείτε να αντιμετωπίσετε τη δυσκολία δημιουργεί νέα προβλήματα
Μερικές φορές δεν είναι μόνο το αρχικό πρόβλημα που μας δυσκολεύει, αλλά και οι τρόποι που έχουμε αναπτύξει για να το αντιμετωπίζουμε. Η υπερβολική κατανάλωση αλκοόλ, η χρήση ουσιών, η επιθετικότητα ή άλλες συμπεριφορές που βλάπτουν εμάς ή τους ανθρώπους γύρω μας αποτελούν σημαντικές ενδείξεις ότι χρειάζεται επαγγελματική αξιολόγηση και υποστήριξη.
Πρέπει να περιμένω μέχρι να μην μπορώ άλλο;
Η αναζήτηση ψυχολογικής υποστήριξης δεν χρειάζεται να αποτελεί την «τελευταία λύση». Μπορείτε να απευθυνθείτε σε έναν ψυχολόγο ακόμη και όταν εξακολουθείτε να εργάζεστε, να φροντίζετε την οικογένειά σας και να ανταποκρίνεστε στις υποχρεώσεις σας. Το γεγονός ότι ένας άνθρωπος εξακολουθεί να λειτουργεί δεν σημαίνει απαραίτητα ότι δεν δυσκολεύεται. Αν ένα πρόβλημα επηρεάζει συστηματικά τη διάθεσή σας, τις σχέσεις, την εργασία, τον ύπνο, τις επιλογές σας ή την ποιότητα της καθημερινότητάς σας, αξίζει να εξετάσετε το ενδεχόμενο να ζητήσετε επαγγελματική βοήθεια.
Τι μπορεί να προσφέρει η ψυχοθεραπεία;
Η ψυχοθεραπεία είναι μια συνεργατική διαδικασία ανάμεσα στον θεραπευόμενο και τον επαγγελματία ψυχικής υγείας. Δεν έχει ως στόχο απλώς να προσφέρει έναν χώρο όπου κάποιος μπορεί να μιλήσει για όσα τον απασχολούν. Ανάλογα με τη θεραπευτική προσέγγιση και τη δυσκολία, μπορεί να βοηθήσει το άτομο:
- να κατανοήσει καλύτερα τις σκέψεις, τα συναισθήματα και τις συμπεριφορές του,
- να αναγνωρίσει μοτίβα που επαναλαμβάνονται,
- να αναπτύξει αποτελεσματικότερες στρατηγικές αντιμετώπισης,
- να δουλέψει πάνω σε δυσκολίες στις σχέσεις,
- να αντιμετωπίσει φόβους και αποφυγές,
- να προσαρμοστεί σε σημαντικές αλλαγές ζωής,
- να αποκτήσει δεξιότητες που θα μπορεί να χρησιμοποιεί και μετά την ολοκλήρωση της θεραπείας.
Η κατάλληλη θεραπευτική προσέγγιση εξαρτάται από τη φύση της δυσκολίας, τις ανάγκες του συγκεκριμένου ανθρώπου και τα διαθέσιμα επιστημονικά δεδομένα.
Πώς γίνεται η έναρξη ψυχοθεραπείας στο MindWork;
Στο Κέντρο Ψυχοθεραπείας και Συμβουλευτικής MindWork, η έναρξη της θεραπείας πραγματοποιείται μέσα από μια αρχική συνάντηση αξιολόγησης. Στόχος της πρώτης συνάντησης είναι να κατανοήσουμε τη δυσκολία που σας φέρνει στη θεραπεία, το ιστορικό της, τον τρόπο με τον οποίο επηρεάζει σήμερα τη ζωή σας και τους στόχους που θα θέλατε να θέσετε. Με βάση την αρχική αξιολόγηση, μπορεί στη συνέχεια να προταθεί η θεραπευτική προσέγγιση και ο θεραπευτής που ανταποκρίνονται καλύτερα στις ανάγκες του συγκεκριμένου αιτήματος. Το να ζητήσετε βοήθεια δεν σημαίνει ότι το πρόβλημα πρέπει να έχει γίνει αφόρητο. Μπορεί να αποτελεί ένα πρώτο βήμα για την καλύτερη κατανόηση της δυσκολίας και την αναζήτηση πιο αποτελεσματικών τρόπων αντιμετώπισής της.
Πηγή
American Psychological Association. (2023, December 12). Understanding psychotherapy and how it works. American Psychological Association.
